დეველოპმენტი4 წთ საკითხავი
ტექნიკური დავალება ვებსაიტისთვის: რა შევათანხმოთ დაწყებამდე
„გვინდა თანამედროვე საიტი, დაახლოებით ამ მაგალითის მსგავსი“ — ამ წინადადებით საუბრის დაწყება შეიძლება, მაგრამ პროექტის შეფასება რთულია. ერთ ადამიანს რამდენიმე საინფორმაციო გვერდი წარმოუდგენია, მეორეს — კატალოგი ფილტრებით, მესამეს კი ელფოსტით მიღებული შეკვეთების ავტომატურად დამუშავებაც სურს.
ვებსაიტის ტექნიკური დავალება აერთიანებს შეთანხმებას იმაზე, ვისთვის იქმნება საიტი, რას გააკეთებს მომხმარებელი და რა უნდა ჩაბარდეს ბოლოს. დოკუმენტი გასაგები უნდა იყოს ბიზნესისთვისაც და შემსრულებლისთვისაც. დასაწყებად რთული ტერმინებით სავსე ათეულობით გვერდი საჭირო არ არის.
დაიწყეთ მომხმარებლის ამოცანით
ჯერ ჩამოწერეთ, ვინ მოვა საიტზე და რისი გაკეთება უნდა შეძლოს. მაგალითად, დანადგარების მომწოდებლის მომხმარებელს შეიძლება სურდეს მოდელების შედარება, ზომების ნახვა და შეთავაზების მოთხოვნა. ეს უფრო გამოსადეგი საწყისი აღწერაა, ვიდრე უბრალოდ „ლამაზი კატალოგი“.
GOV.UK-ის მომხმარებლის კვლევის გზამკვლევიც დაგეგმვამდე მომხმარებლის მიზნებისა და არსებული სირთულეების გაგებას გვთავაზობს. ბიზნესის პროექტში ეს პრინციპი დაგეხმარებათ, სურვილების გრძელი სიის ნაცვლად რეალურ საჭიროებებზე იმუშაოთ.
მთავარ ამოცანას მიაბით შედეგი, რომლის შემოწმებაც შეიძლება. ფრაზა „ნავიგაცია მოსახერხებელი იყოს“ ბუნდოვანია; „მომხმარებელი კატეგორიიდან შესაბამის პროდუქტზე გადადის და შეთავაზებას ითხოვს“ უკვე კონკრეტული სცენარია.
გვერდები და ფუნქციები ცალ-ცალკე აღწერეთ
გვერდების ჩამონათვალი საიტის რუკას გვაძლევს, თუმცა სამუშაოს სირთულეს ბოლომდე ვერ გვიჩვენებს. ერთი პროდუქტის გვერდი შეიძლება მხოლოდ ტექსტსა და ფოტოს შეიცავდეს, ან ფასის, ვარიაციების, დოკუმენტაციისა და მარაგის მართვაც სჭირდებოდეს.
- გვერდები: მთავარი, ჩვენ შესახებ, მომსახურებები, კატალოგი, პროდუქტი და კონტაქტი.
- მოქმედებები: ძიება, გაფილტვრა, შედარება, ფორმის გაგზავნა ან შეძენა.
- სამართავი ნაწილი: ვინ ამატებს პროდუქტს, ცვლის ფასს და ამოწმებს მოთხოვნებს.
- ინტეგრაციები: გადახდები, მიწოდება, აღრიცხვის სისტემა ან სხვა გარე სერვისი.
პირველი ვერსიის აუცილებელი ფუნქციები სამომავლო იდეებისგან გამოყავით. მაგალითად, კატალოგი და მოთხოვნის ფორმა შეიძლება თავიდანვე დაგჭირდეთ, ხოლო პირადი კაბინეტი — მოგვიანებით. მეორე ეტაპის იდეები დოკუმენტში დარჩეს, მაგრამ პირველი ეტაპის ჩასაბარებელ სამუშაოში შემთხვევით არ მოხვდეს.
დააზუსტეთ, ვინ ამზადებს მასალას
დიზაინის დაწყებამდე შეთანხმდით ტექსტებზე, ფოტოებზე, ლოგოზე, პროდუქტების ინფორმაციასა და ენებზე. „ორენოვანი საიტი“ მხოლოდ ენის გადამრთველს არ ნიშნავს: ორივე ვერსიას სჭირდება ტექსტი, მენიუ, ფორმის შეტყობინებები და შესაბამის გვერდებს შორის კავშირი.
თუ ძველი საიტი გაქვთ, ცალკე აღრიცხეთ გადასატანი გვერდები და მათი მისამართები. გადაწყვიტეთ, რა რჩება, რა ახლდება და რომელი ძველი მისამართი სად უნდა გადამისამართდეს. ეს სამუშაო რედიზაინის გეგმის ნაწილიცაა და ბოლო დღეს მოსაგვარებელი დეტალი არ უნდა გახდეს.
მასალებსაც ჰყავდეს პასუხისმგებელი და ჰქონდეს მოწოდების ვადა. დეველოპერს შეუძლია სატესტო ტექსტით ააწყოს გვერდი, თუმცა რეალური ქართული სათაურისა და პროდუქტის გრძელი დასახელების ჩასმის შემდეგ განლაგება ხელახლა შესამოწმებელია.
შეთანხმებას დაუმატეთ მიღების პირობები
თითოეული მნიშვნელოვანი ფუნქციისთვის აღწერეთ, როგორ შეამოწმებთ შედეგს. მაგალითად: ფორმა სწორ მონაცემებს იღებს, შეცდომას გასაგებად აჩვენებს, შეტყობინება დანიშნულ მისამართზე მიდის და წარმატება მხოლოდ მიღების შემდეგ დასტურდება. ეს უფრო ზუსტი პირობაა, ვიდრე „ფორმა მუშაობდეს“.
იგივე მიდგომა გამოიყენეთ მობილურზე, პლანშეტზე, ენებზე და მართვის პანელზე. მოწყობილობების ზომები და ბრაუზერები წინასწარ შეათანხმეთ. მოითხოვეთ პრაქტიკული შემოწმება: მაგალითად, თანამშრომელმა თავად დაამატოს პროდუქტი და ნახოს შედეგი ორივე ენაზე.
კვლევის ეტაპის ოფიციალური აღწერა მიზნების, შეზღუდვებისა და წარმატების შეფასების გარკვევასაც მოიცავს. კერძო ვებპროექტში ამ კითხვების მასშტაბი შეიძლება მცირე იყოს, მაგრამ მათზე პასუხი მაინც საჭიროა.
ფასსა და ვადასთან ერთად ცვლილებების წესიც განსაზღვრეთ
ჩამოწერეთ, რა შედის შეთანხმებულ ღირებულებაში: დიზაინის განხილვის ეტაპები, პროგრამირება, მასალის გადატანა, ტესტირება, გაშვება და სწავლება. დომენი, ჰოსტინგი, ფასიანი ლიცენზიები და შემდგომი მხარდაჭერა ცალკე მიუთითეთ, თუ ისინი სხვა პირობებით იფარება.
ახალი მოთხოვნა შეიძლება პროექტის მიმდინარეობისას გაჩნდეს. ასეთ დროს ორივე მხარემ უნდა იცოდეს, სად ჩაიწერება ცვლილება, ვინ დაამტკიცებს და როგორ აისახება ის ფასსა თუ ვადაზე. ეს ჩვეულებრივი სამუშაო პროცესია; გაუგებრობა მაშინ იწყება, როცა დამატება შეთანხმების გარეშე კეთდება.
პირველი განხილვისთვის საკმარისი მოკლე სია
- ბიზნესის მიზანი და მომხმარებლის მთავარი მოქმედება.
- გვერდების, ფუნქციებისა და ენების ჩამონათვალი.
- მასალების მომზადებაზე პასუხისმგებელი ადამიანები.
- ინტეგრაციები, წვდომები და ცნობილი შეზღუდვები.
- ჩაბარების შემოწმება, ცვლილებების წესი და მხარდაჭერის ფარგლები.
ტექნიკური დავალება ერთხელ დაწერილი და დავიწყებული ფაილი არ უნდა იყოს. დაზუსტებული გადაწყვეტილებები ერთ სამუშაო ვერსიაში შეინახეთ. თუ ჯერ მხოლოდ იდეა გაქვთ, მოგვწერეთ ბიზნესისა და მომხმარებლის ამოცანა — ამ საწყისი ინფორმაციით შესაძლებელია საიტის მოცულობის ერთად ჩამოყალიბება.
